22 augustus 2016

Verschil in effect Ritalin op hersenen van kinderen en volwassenen

Bron: dekennisvannu.nl, 3 augustus 2016.

Uit onderzoek gepubliceerd in JAMA Psychiatry blijkt dat Ritalin in kinderhersenen anders werkt dan bij volwassenen. De effecten van de stof blijven zichtbaar, ook als het medicijn niet meer in het lichaam is.

„Het is de eerste keer dat er is gekeken naar verschillen in het effect van Ritalin op de hersenen van volwassenen en kinderen”, aldus Liesbeth Reneman, hoogleraar Neuroradiologie aan het AMC in Amsterdam. Het ADHD-medicijn blijkt de doorbloeding in kinderhersenen langdurig te verhogen; een indirecte maat voor de concentratie van dopamine, een boodschapperstofje in de hersenen dat ook wel het gelukshormoon wordt genoemd. Het is betrokken bij plannen, het onderdrukken van impulsen en het vasthouden van aandacht. Bij ADHD patiënten is er een dopaminetekort in de hersenen en Ritalin verbetert dit.

De proefpersonen slikten vier maanden lang Ritalin. Een week na de laatste dosis stelden de onderzoekers met een speciale MRI-scan nog steeds een verhoogde doorbloeding vast in de kinderhersenen. Bij de volwassenen was er geen meetbare verandering. „Het lichaam breekt Ritalin binnen een dag af”, aldus Reneman. „Als we na een week verschil vinden, dan duidt dat op een langdurige verandering.”

Uit het onderzoek blijkt niet of de gemeten verandering goed of slecht is. Toch is dit volgens professor Reneman een belangrijke vondst: „Dit onderzoek was nodig omdat Ritalin vaak wordt voorgeschreven aan kinderen, terwijl de effecten voornamelijk in volwassen proefdieren en mensen zijn onderzocht. Volwassenen hebben, in tegenstelling tot kinderen, een brein dat grotendeels is uitontwikkeld”.

„Daarnaast blijkt uit proefdieronderzoek dat de langetermijneffecten van het medicijn pas duidelijk worden als de hersenen zijn volgroeid. Volwassen ratten, die eerder behandeld waren met Ritalin, bleken gevoeliger voor stress, angst, depressie en minder gevoelig voor verslavingen.”

Toch hoeven we volgens de onderzoekster niet te stoppen met het voorschrijven van Ritalin. „Het gebruik bij kinderen moet goed worden afgewogen tot er meer bekend is over de effecten op lange termijn. Het middel zou alleen moeten worden gegeven aan kinderen die daadwerkelijk ADHD hebben en hiervan aanzienlijke hinder ondervinden.”

De wetenschappers onderzochten ongeveer 50 kinderen en 50 volwassen. De helft van de proefpersonen kreeg Ritalin en de andere helft een placebo. Alle deelnemers hadden ADHD en gebruikten daar niet eerder medicijnen voor.